හෝමුස් සමුද්ර සන්ධිය විවෘත කරන්නැයි ට්රම්ප්ගෙන් කොන්දේසි - ඉරානයෙන් කරුණු 14ක ලැයිස්තුවක්
14 Jun 2026, 12:30 PM |
International |
Views: 26
ලෝක දේශපාලන කරළිය උඩුයටිකුරු කරමින්, ඉරානය සමඟ පවතින දීර්ඝකාලීන දරුණු යුදමය තත්ත්වය මුළුමනින්ම අවසන් කිරීමේ ඓතිහාසික අවබෝධතා ගිවිසුමකට (MoU) අද (14) දිනයේදී අත්සන් තැබීමට නියමිත බව ඇමෙරිකන් ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් (Donald Trump) මහතා නිල වශයෙන් ප්රකාශ කර තිබේ.
කෙසේ වුවද, ඇමරිකානු ජනාධිපතිවරයාගේ මෙම ප්රකාශය සම්බන්ධයෙන් ඉරාන ඉස්ලාමීය ජනරජය හෝ එරට උත්තරීතර පාලකයන් මෙතෙක් නිල වශයෙන් කිසිදු අදහසක් පළ කර නොමැති වීම සුවිශේෂී තත්ත්වයකි.
මේ අතර ජාත්යන්තර දේශපාලන විචාරකයන් සහ විදෙස් මාධ්ය විශ්වාසය පළ කර ඇත්තේ, කිසියම් හෝ තාක්ෂණික හෝ රාජ්ය තාන්ත්රික හේතුවක් මත අද (14) දිනයේදී මෙම අවබෝධතා ගිවිසුම නිල වශයෙන් අත්සන් කිරීමට නොහැකි වුවහොත්, ඉදිරි දින කිහිපය ඇතුළත (Within next few days) දෙරට අතර එය අනිවාර්යයෙන්ම අත්සන් කෙරෙනු ඇති බවයි.
රාජ්ය තාන්ත්රික ආරංචි මාර්ගවලට අනුව, මෙම නව අවබෝධතා ගිවිසුම මඟින් ඇමරිකාව විසින් ඉරානය වෙත දැඩි කොන්දේසි කිහිපයක් පනවා තිබේ. ඒ අනුව, ගෝලීය බලශක්ති සැපයුමට අතිශය තීරණාත්මක වන හෝමූස් සමුද්ර සන්ධිය (Strait of Hormuz) කිසිදු බාධාවකින් තොරව ලොව සියලුම රටවල නාවික ගමනාගමන කටයුතු සඳහා සම්පූර්ණයෙන්ම විවෘත කිරීමට ඉරානය පියවර ගත යුතුය.
එමෙන්ම, කලාපීය ආරක්ෂාව වෙනුවෙන් ඉරානය විසින් සිදුකරනු ලබන සියලුම ආකාරයේ න්යෂ්ටික අවි නිපදවීමේ (Nuclear Weapons) ක්රියාවලීන්ගෙන් ඔවුන් අනිවාර්යයෙන්ම බැහැර විය යුතු බව ද ඇමරිකාව අවධාරණය කර ඇත.
මෙම සාම ක්රියාවලියට ප්රතිචාර දක්වමින් ඉරාන රජය ද තමන්ට සාධාරණය ඉටු කරගැනීම වෙනුවෙන් කරුණු 14 කින් (14 Conditions) සමන්විත විශේෂ කොන්දේසි මාලාවක් ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපද පරිපාලනය වෙත යොමු කර ඇති බව විදෙස් මාධ්ය වාර්තා කරයි.
ලෝක ඉතිහාසයේ සුවිශේෂී සන්ධිස්ථානයක් සනිටුහන් කරමින්, ඇමරිකානු සහ ඉරාන රාජ්ය නායකයන් මුහුණට මුහුණ හමු නොවී, නවීන මාර්ගගත තාක්ෂණය (Online/Virtual platform) ඔස්සේ ඩිජිටල් ක්රමයට මෙම ඓතිහාසික අවබෝධතා ගිවිසුමට අත්සන් තැබීමට සියලු කටයුතු සූදානම් කර ඇති බව ද වැඩිදුරටත් වාර්තා වේ.
